Danau Matano – jezioro z systemu jezior Malili na indonezyjskiej wyspie Sulawesi (Celebes). Jest jeziorem tektonicznym o głębokości 590 m, powstało ok. 1-4 miliony lat temu.
Parametry wody: 20-24 °C (zima) 27-30 °C (lato), pH 8.3-9,6, 7° GH, 5° KH, przewodność: 175 μS, suma substancji rozpuszczonych: 87,5 ppm, tlen: 6,4-7,7 mg/l. Na głębokości > 100 m panują warunki beztlenowe, woda jest wolna od siarczanów oraz bogata w żelazo – żyją tam fotoferrotrofy – bakterie wykorzystujące żelazo w procesie fotosyntezy. Dno przy brzegu najczęściej żwirowe lub kamieniste, na głębokości kilku metrów piaszczyste.
W jeziorze Matano żyje dużo gatunków endemicznych występujących tylko w tym jeziorze lub w systemie jezior Malili z którymi łączy je rzeka Petea z wodospadem utrudniającym migrację. Spośród 19 występujących tu gatunków ryb, 8 jest endemicznych dla jeziora Matano, a 5 dla systemu jezior Malili. Niestety stwierdzono również obecność kilkunastu gatunków obcych (uwolnionych z hodowli akwariowych), w tym sztucznie wyhodowaną pielęgnicę „flowerhorn”, która wypiera rodzime gatunki i stanowi już połowę wszystkich ryb w jeziorze. W żołądku tej pielęgnicy stwierdzono również obecność gatunku ślimaka nie opisanego jeszcze w tym jeziorze (może to być nieodkryty jeszcze gatunek lub gatunek inwazyjny).
Zagrożeniem dla jeziora jest znajdująca się przy nim odkrywkowa kopalnia niklu oraz rozwijające się osady ludzkie, które znacząco wpływają na parametry wody.
Pomiędzy Sulawesi a pobliskim Borneo przebiega linia Wallace’a, która oddziela orientalną i australijską (w której znajduje się Sulawesi) krainę zoogeograficzną, co ma wpływ na unikalny skład gatunkowy na tym obszarze.
Zobacz także:
shoalconservation.org/project/wallaces-dreamponds/
www.researchgate.net/publication/343586164_Endemic_and_invasive_species_of_Lake_Matano…
An annotated checklist of the inland fishes of Sulawesi.pdf
atyidae.wordpress.com/malili_lake_system/
doi.org/10.1002/scin.5591751321
www.researchgate.net/publication/326588673_Species_composition_of_Telmatherina…
www.researchgate.net/publication/331345520…trophic_interactions_of_flowerhorn_cichlids_with_endemics_of_ancient_Lake_Matano…
Organizmy występujące w jeziorze Matano z podziałem taksonomicznym. Najczęściej naukowo opisywane gatunki są wyróżnione pogrubioną czcionką. Gatunki endemiczne dla jeziora Matano lub systemu Malili oraz gatunki obce wyróżnione są kolorowym tłem.
typ (phylum): Mollusca / mięczaki
gromada (classis): Bivalvia / małże
rodzina (familia): Cyrenidae lub Corbiculidae (korbikulowate)
Corbicula matannensis
gromada (classis): Gastropoda / ślimaki
rodzina (familia): Hydrobiidae / źródlarkowate
sp.
rodzina (familia): Pachychilidae
Tylomelania gemmifera
Tylomelania matannensis
Tylomelania molesta
Tylomelania patriarchalis
Tylomelania turriformis
Tylomelania zeamais
typ (phylum): Arthropoda / stawonogi
gromada (classis): Malacostraca / pancerzowce
rząd (ōrdō): Decapoda / dziesięcionogi
rodzina (familia): Atyidae / (krewetki)
Caridina lanceolata
Caridina dennerli
Caridina holthuisi
Caridina loehae
Caridina parvula
Caridina masapi
Caridina mahalona
Caridina lingkonae
rodzina (familia): Gecarcinucidae / (kraby słodkowodne)
Parathelphusa pantherina
Syntripsa matannensis
Nautilothelphusa zimmeri
typ (phylum): Chordata / strunowce
gromada (classis): Actinopterygii / ryby promieniopłetwe
Teleostei / doskonałokostne
rząd (ōrdō): Atheriniformes / aterynokształtne
rodzina (familia): Telmatherinidae
Telmatherina antoniae
Telmatherina opudi
Telmatherina wahjui
Telmatherina abendanoni
Telmatherina sarasinorum
Telmatherina prognatha
Telmatherina bonti
Telmatherina obscura
rodzina (familia): Atherinidae / aterynowate
rząd (ōrdō): Beloniformes / belonokształtne
rodzina (familia): Zenarchopteridae
Nomorhamphus weberi
Nomorhamphus towoetii
Nomorhamphus sagittarius
Nomorhamphus sp.
rodzina (familia): Adrianichthyidae / kaczorkowate
Oryzias matanensis / ryżanka z Matano
rząd (ōrdō): Gobiiformes / babkokształtne
rodzina (familia): Gobiidae / babkowate
Glossogobius matanensis
Mugilogobius adeia
Mugilogobius latifrons
Glossogobius celebius
Glossogobius intermedius
rząd (ōrdō): Synbranchiformes / szczelinokształtne
rodzina (familia): Synbranchidae / szczelinowate
Synbranchus sp. ?
rząd (ōrdō): Cichliformes / Pielęgnicokształtne
rodzina (familia): Cichlidae / pielęgnicowate
Amphilopus citrinellus x Cichlasoma trimaculatum / pielęgnica „flowerhorn”
Oreochromis mossambicus / tilapia mozambijska
Oreochromis niloticus / tilapia nilowa
Pseudotropheus cyaneorhabdos / pyszczak „Maingano”
rząd (ōrdō): Anabantiformes / (labiryntowate)
rodzina (familia): Channidae / żmijogłowowate
Channa striata / Wężogłów (żmijogłów) paskowany
rodzina (familia): Anabantidae / błednikowate, łaźcowate
Anabas testudineus / łaziec indyjski
rodzina (familia): Osphronemidae / Guramiowate
Trichopodus trichopterus / gurami dwuplamisty
Osphronemus goramy / gurami olbrzymi
rząd (ōrdō): Cyprinodontiformes / karpieńcokształtne
rodzina (familia): Poeciliidae /piękniczkowate
Poecilia reticulata / gupik, pawie oczko
rodzina (familia): Aplocheilidae / szczupieńczykowate
Aplocheilus panchax / szczupieńczyk indyjski
rząd (ōrdō): Cypriniformes / karpiokształtne
rodzina (familia): Cyprinidae / karpiowate
Cyprinus carpio / Karp
rząd (ōrdō): Siluriformes / sumokształtne
rodzina (familia): Clariidae / długowąsowate
Clarias batrachus / długowąs żabi
rodzina (familia): Pangasiidae / sumy rekinie
Pangasianodon hypophthalmus / sum rekini, panga
rodzina (familia): Loricariidae / zbrojnikowate
Pterygoplichthys pardalis / zbrojnik L 021, L 023
rząd (ōrdō): Synbranchiformes / szczelinokształtne
rodzina (familia): Synbranchidae / szczelinowate
Ophisternon bengalense / (Bengal mudeel)
rząd (ōrdō): Characiformes / kąsaczokształtne
rodzina (familia): Serrasalmidae / piraniowate
Colossoma macropomum /Paku czarny (czrnopłetwy)
gromada (classis): Reptilia / gady
rząd (ōrdō): Squamata / łuskonośne
rodzina (familia): Homalopsidae
Hypsiscopus matannensis